Baza Zadań Maturalnych z Fizyki

Sortuj według:

Znaleziono 1221 zadań

4 pkt
DynamikaRuch po okręgu

Informacja do zadania:

Do jednego z końców nierozciągliwej nici o długości zamocowano niewielkie ciało o masie . Drugi koniec nici jest unieruchomiony w punkcie . Następnie ciało wprawiono w ruch po okręgu o środku w punkcie w płaszczyźnie pionowej.

Przyjmij model zjawiska, w którym:

  • na ciało podczas ruchu działają dwie siły: – siła grawitacji oraz – siła reakcji nici

  • pomijamy wszelkie opory ruchu, masę nici, a ciało traktujemy jako punkt materialny

  • ciało porusza się w inercjalnym układzie odniesienia, w jednorodnym, ziemskim polu grawitacyjnym.

Sytuację ilustruje rysunek powyżej, na którym oznaczono przyspieszenie ziemskie . schemat ruchu po okręgu

Siła , z jaką nić działała na ciało podczas jego ruchu po okręgu, zmienia swoją wartość. Największą wartość tej siły oznaczymy jako , a najmniejszą – jako .

Dany jest iloraz największej i najmniejszej wartości prędkości ciała podczas jego ruchu po okręgu:

Oblicz iloraz . Zapisz obliczenia.

1 pkt

Informacja do zadania:

Bloczek , który jest jednorodnym walcem, podwieszono do sufitu. Przez ten bloczek przerzucono linę. Do jednego końca liny przymocowano ciężarek , a do drugiego końca liny przyłożono zewnętrzną siłę . Siła oraz drugi koniec liny są skierowane pod kątem do poziomu (zobacz rysunek obok).
schemat układu

Przyjmij model zjawiska, w którym:

• masę walca (bloczka ) oznaczymy jako .

• promień walca (bloczka ) oznaczymy jako .

• masę ciężarka oznaczymy jako .

• moment bezwładności walca (bloczka ) względem jego osi wyraża się wzorem:

• lina jest nierozciągliwa i nie ślizga się po bloczku.

• masę liny pomijamy.

• bloczek może obracać się wokół swojej osi bez tarcia.

• ruch układu rozpatrujemy w inercjalnym układzie odniesienia, w jednorodnym, ziemskim polu grawitacyjnym. Przyspieszenie ziemskie oznaczymy jako .

Rozważamy taką sytuację 1., w której ciężarek oraz bloczek się nie poruszają.

Dokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych.

Wartość siły w opisanej sytuacji 1. wyraża się wzorem

4 pkt
DynamikaMechanika bryły sztywnej

Informacja do zadania:

Bloczek , który jest jednorodnym walcem, podwieszono do sufitu. Przez ten bloczek przerzucono linę. Do jednego końca liny przymocowano ciężarek , a do drugiego końca liny przyłożono zewnętrzną siłę . Siła oraz drugi koniec liny są skierowane pod kątem do poziomu (zobacz rysunek obok).
schemat układu

Przyjmij model zjawiska, w którym:

• masę walca (bloczka ) oznaczymy jako .

• promień walca (bloczka ) oznaczymy jako .

• masę ciężarka oznaczymy jako .

• moment bezwładności walca (bloczka ) względem jego osi wyraża się wzorem:

• lina jest nierozciągliwa i nie ślizga się po bloczku.

• masę liny pomijamy.

• bloczek może obracać się wokół swojej osi bez tarcia.

• ruch układu rozpatrujemy w inercjalnym układzie odniesienia, w jednorodnym, ziemskim polu grawitacyjnym. Przyspieszenie ziemskie oznaczymy jako .

Rozważamy taką sytuację 2., w której bloczek się obraca, a ciężarek porusza się pionowo w dół z przyspieszeniem (skierowanym w dół) o wartości:

Wyznacz – wartość siły w opisanej sytuacji 2. – w zależności tylko od wartości przyspieszenia ziemskiego oraz od masy ciężarka i masy walca .

Zapisz odpowiednie równania i przekształcenia oraz podaj postać wzoru na .

2 pkt

Informacja do zadania:

W pewnym ośrodku materialnym rozchodzi się ultradźwiękowa fala płaska o ustalonej amplitudzie. W zadaniach 4.1.–4.4. pomijamy efekty związane z pochłanianiem tej fali w ośrodku.

Na rysunku 1. przedstawiono obraz fali w pewnej chwili czasu . Pionowe odcinki odpowiadają powierzchniom falowym (fazowym) odległym od siebie kolejno o długość fali .

Na rysunku 1. wyróżniono odcinki i – pokrywające się z dwiema powierzchniami falowymi w chwili . Czas przejścia fali od do jest równy ms.

Rysunek 1.

obraz fali

Oblicz – częstotliwość opisanej fali ultradźwiękowej. Zapisz obliczenia.

1 pkt

Informacja do zadania:

W pewnym ośrodku materialnym rozchodzi się ultradźwiękowa fala płaska o ustalonej amplitudzie. W zadaniach 4.1.–4.4. pomijamy efekty związane z pochłanianiem tej fali w ośrodku.

W innej sytuacji w ośrodku materialnym rozchodzi się ultradźwiękowa fala płaska – różniąca się od fali . Długość tej fali jest równa połowie długości fali . Prędkości fal i są sobie równe.

Dokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych.

Okres fali w porównaniu do okresu fali jest

  1. taki sam.
  2. 2 razy większy.
  3. razy większy.
  4. dwa razy mniejszy.
1 pkt
OptykaFale mechaniczne

Informacja do zadania:

W pewnym ośrodku materialnym rozchodzi się ultradźwiękowa fala płaska o ustalonej amplitudzie. W zadaniach 4.1.–4.4. pomijamy efekty związane z pochłanianiem tej fali w ośrodku.

Załóżmy, że fala płaska dociera do przeszkody, w której jest wąska szczelina. Za i przed przeszkodą znajduje się ten sam ośrodek .

Na którym rysunku (spośród A–D) prawidłowo przedstawiono kolejne powierzchnie falowe po przejściu fali przez szczelinę? Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych.

dyfrakcja A

3 pkt

Informacja do zadania:

W pewnym ośrodku materialnym rozchodzi się ultradźwiękowa fala płaska o ustalonej amplitudzie. W zadaniach 4.1.–4.4. pomijamy efekty związane z pochłanianiem tej fali w ośrodku.

Fala płaska rozchodząca się w ośrodku pada na granicę ośrodków i pod kątem (zobacz rysunek 2.) i przechodzi do ośrodka . Wartości prędkości fali w ośrodkach i oznaczymy – odpowiednio – jako i , przy czym:

Pozioma linia na rysunku 2. wyznacza kierunek biegu fali w ośrodku . Pionowe linie (np. ) odpowiadają powierzchniom falowym fali w ośrodku . Kreską przerywaną oznaczono linię pomocnicze. W ośrodku nie narysowano kierunku biegu fali ani jej powierzchni falowych.

Rysunek 2

Na rysunku 2. dorysuj kierunek biegu fali w ośrodku oraz dorysuj powierzchnie falowe fali w ośrodku – tzn. narysuj kontynuację linii oraz linii .
Uwzględnij relację (większy, równy, mniejszy) między kątem padania a kątem załamania fali na granicy ośrodków oraz uwzględnij prawidłowe ułożenie powierzchni falowych względem kierunku biegu fali w ośrodku .

Uwaga! Nie musisz obliczać/wyznaczać miary kąta załamania.

Wpisz poniżej wartość ilorazu długości fali – odpowiednio – w ośrodkach i :

1 pkt

Informacja do zadania:

Pewna planetoida krąży wokół Słońca po orbicie eliptycznej jedynie pod wpływem siły grawitacji Słońca. Orbita planetoidy leży w tej samej płaszczyźnie co orbita Ziemi i przecina się z nią w dwóch punktach (zobacz rysunek).

Przyjmij następujące dane i założenia:

  • największą odległość planetoidy od środka Słońca oznaczymy jako
  • najmniejszą odległość planetoidy od środka Słońca jest równa au
  • długość osi wielkiej orbity planetoidy jest równa au
  • wartość prędkości planetoidy w punkcie orbity oznaczymy jako
  • wartość prędkości planetoidy w punkcie orbity jest równa km/s
  • środek orbity planetoidy oznaczymy jako

oraz

  • orbitę Ziemi traktujemy w przybliżeniu jako orbitę kołową
  • odległość Ziemi od środka Słońca jest równa au
  • okres obiegu Ziemi dookoła Słońca wynosi rok ziemski
  • pomijamy wpływ innych ciał (oprócz Słońca) na ruch planetoidy oraz na ruch Ziemi.

Rysunek
schemat orbit planetoidy R i Ziemi

Na powyższym rysunku narysuj wektor siły , z jaką Słońce działa na planetoidę w oznaczonym położeniu na orbicie. Zachowaj odpowiedni kierunek, zwrot oraz punkt zaczepienia tego wektora (długość może być dowolna).

2 pkt
AstronomiaGrawitacja

Informacja do zadania:

Pewna planetoida krąży wokół Słońca po orbicie eliptycznej jedynie pod wpływem siły grawitacji Słońca. Orbita planetoidy leży w tej samej płaszczyźnie co orbita Ziemi i przecina się z nią w dwóch punktach (zobacz rysunek).

Przyjmij następujące dane i założenia:

  • największą odległość planetoidy od środka Słońca oznaczymy jako
  • najmniejszą odległość planetoidy od środka Słońca jest równa au
  • długość osi wielkiej orbity planetoidy jest równa au
  • wartość prędkości planetoidy w punkcie orbity oznaczymy jako
  • wartość prędkości planetoidy w punkcie orbity jest równa km/s
  • środek orbity planetoidy oznaczymy jako

oraz

  • orbitę Ziemi traktujemy w przybliżeniu jako orbitę kołową
  • odległość Ziemi od środka Słońca jest równa au
  • okres obiegu Ziemi dookoła Słońca wynosi rok ziemski
  • pomijamy wpływ innych ciał (oprócz Słońca) na ruch planetoidy oraz na ruch Ziemi.

Rysunek
schemat orbit planetoidy R i Ziemi

Oblicz – okres obiegu planetoidy wokół Słońca. Zapisz obliczenia.

Wynik podaj w latach ziemskich.

Wskazówka: Okres obiegu ciała dookoła Słońca po orbicie eliptycznej o półosi wielkiej jest równy okresowi obiegu ciała dookoła Słońca po orbicie kołowej o promieniu .

1 pkt

Informacja do zadania:

Pewna planetoida krąży wokół Słońca po orbicie eliptycznej jedynie pod wpływem siły grawitacji Słońca. Orbita planetoidy leży w tej samej płaszczyźnie co orbita Ziemi i przecina się z nią w dwóch punktach (zobacz rysunek).

Przyjmij następujące dane i założenia:

  • największą odległość planetoidy od środka Słońca oznaczymy jako
  • najmniejszą odległość planetoidy od środka Słońca jest równa au
  • długość osi wielkiej orbity planetoidy jest równa au
  • wartość prędkości planetoidy w punkcie orbity oznaczymy jako
  • wartość prędkości planetoidy w punkcie orbity jest równa km/s
  • środek orbity planetoidy oznaczymy jako

oraz

  • orbitę Ziemi traktujemy w przybliżeniu jako orbitę kołową
  • odległość Ziemi od środka Słońca jest równa au
  • okres obiegu Ziemi dookoła Słońca wynosi rok ziemski
  • pomijamy wpływ innych ciał (oprócz Słońca) na ruch planetoidy oraz na ruch Ziemi.

Rysunek
schemat orbit planetoidy R i Ziemi

Wartość przyspieszenia planetoidy w punktach oraz orbity oznaczymy – odpowiednio – jako oraz .

Dokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych.

Iloraz jest równy

3 pkt
KinematykaGrawitacja

Informacja do zadania:

Pewna planetoida krąży wokół Słońca po orbicie eliptycznej jedynie pod wpływem siły grawitacji Słońca. Orbita planetoidy leży w tej samej płaszczyźnie co orbita Ziemi i przecina się z nią w dwóch punktach (zobacz rysunek).

Przyjmij następujące dane i założenia:

  • największą odległość planetoidy od środka Słońca oznaczymy jako
  • najmniejszą odległość planetoidy od środka Słońca jest równa au
  • długość osi wielkiej orbity planetoidy jest równa au
  • wartość prędkości planetoidy w punkcie orbity oznaczymy jako
  • wartość prędkości planetoidy w punkcie orbity jest równa km/s
  • środek orbity planetoidy oznaczymy jako

oraz

  • orbitę Ziemi traktujemy w przybliżeniu jako orbitę kołową
  • odległość Ziemi od środka Słońca jest równa au
  • okres obiegu Ziemi dookoła Słońca wynosi rok ziemski
  • pomijamy wpływ innych ciał (oprócz Słońca) na ruch planetoidy oraz na ruch Ziemi.

Rysunek
schemat orbit planetoidy R i Ziemi

Oblicz – wartość prędkości planetoidy w punkcie orbity. Zapisz obliczenia.

1 pkt
KinematykaTermodynamika

Informacja do zadania:

Na poniższym wykresie przedstawiono zależność ciśnienia od objętości dla pewnej przemiany termodynamicznej ustalonej masy gazu doskonałego. Przyjmij, że:

  • ciepło molowe tego gazu przy stałej objętości wynosi , gdzie jest stałą gazową
  • stany i gazu znajdują się w punktach kratowych siatki wykresu
  • jest odcinkiem prostym.

Wykres zależności ciśnienia od objętości

Oceń prawdziwość poniższych stwierdzeń. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.

W przemianie temperatura bezwzględna gazu zmienia się wprost proporcjonalnie do kwadratu objętości tego gazu. P F
W przemianie średnia wartość prędkości cząsteczek gazu wzrasta. P F
1 pkt

Informacja do zadania:

Na poniższym wykresie przedstawiono zależność ciśnienia od objętości dla pewnej przemiany termodynamicznej ustalonej masy gazu doskonałego. Przyjmij, że:

  • ciepło molowe tego gazu przy stałej objętości wynosi , gdzie jest stałą gazową
  • stany i gazu znajdują się w punktach kratowych siatki wykresu
  • jest odcinkiem prostym.

Wykres zależności ciśnienia od objętości

Dokończ zdanie. Wpisz właściwą liczbę w wykropkowane miejsce.

Iloraz temperatur bezwzględnych gazu w stanach i jest równy

4 pkt

Informacja do zadania:

Na poniższym wykresie przedstawiono zależność ciśnienia od objętości dla pewnej przemiany termodynamicznej ustalonej masy gazu doskonałego. Przyjmij, że:

  • ciepło molowe tego gazu przy stałej objętości wynosi , gdzie jest stałą gazową
  • stany i gazu znajdują się w punktach kratowych siatki wykresu
  • jest odcinkiem prostym.

Wykres zależności ciśnienia od objętości

Oblicz – ciepło pobrane przez gaz w opisanej przemianie . Zapisz obliczenia.

Wskazówka: Praca siły parcia w przemianie jest równa co do wartości bezwzględnej polu pod wykresem zależności dla przemiany .

1 pkt

Informacja do zadania:

Trzy punktowe ładunki elektryczne: , i umieszczono w wierzchołkach kwadratu (zobacz rysunek obok). Ładunki te pozostają nieruchome. Pomiędzy ładunkami jest próżnia. schemat ladunkow na kwadracie

Długość boku tego kwadratu jest równa .

Wartości ładunków , i wyrażają się poprzez pewną dodatnią wartość następująco:

W wierzchołku kwadratu oznaczonym jako nie ma ładunku elektrycznego.

Na którym rysunku (spośród A–D) prawidłowo zaznaczono kierunek i zwrot wypadkowej siły elektrycznej działającej na ładunek ? Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych. różne warianty siły wypadkowej na ładunek Q3

4 pkt

Informacja do zadania:

Trzy punktowe ładunki elektryczne: , i umieszczono w wierzchołkach kwadratu (zobacz rysunek obok). Ładunki te pozostają nieruchome. Pomiędzy ładunkami jest próżnia. schemat ladunkow na kwadracie

Długość boku tego kwadratu jest równa .

Wartości ładunków , i wyrażają się poprzez pewną dodatnią wartość następująco:

W wierzchołku kwadratu oznaczonym jako nie ma ładunku elektrycznego.

Wektor wypadkowego natężenia pola elektrycznego w punkcie oznaczymy jako .

Wyznacz – wartość wektora natężenia – w zależności tylko od , od oraz od odpowiedniej stałej fizycznej.

Zapisz odpowiednie równania i przekształcenia oraz podaj postać wzoru na .

Uwaga! Zamieszczony rysunek ma charakter pomocniczy.

Rysunek pomocniczy

3 pkt

Informacja do zadania:

Szklana kula o środku w punkcie jest umieszczona w powietrzu. Współczynnik załamania światła w szkle, z którego jest wykonana kula , jest równy . Współczynnik załamania światła w powietrzu przyjmujemy równy .

Wewnątrz kuli , w punkcie tuż pod jej powierzchnią, znajduje się mała świecąca dioda. Ta dioda emituje światło do wnętrza kuli w taki sposób, że jej światło pada na każdy punkt wewnętrznej powierzchni kuli .

Okazuje się, że światło diody wychodzi z kuli jedynie przez fragment jej powierzchni, zaznaczony na schematycznym rysunku fioletowym łukiem .

Na rysunku przedstawiono przekrój kuli w płaszczyźnie zawierającej diodę i środek kuli. Miarę kąta oznaczono jako . Kreską przerywaną oznaczono odcinki pomocnicze.

Rysunek

Rysunek schematyczny kuli K z diodą D, punktem S i kątem fi

Oblicz . Zapisz obliczenia.

Uwaga! W obliczeniach wykorzystaj odpowiedni związek spośród podanych poniżej:

| | | | |

1 pkt

Informacja do zadania:

Szklana kula o środku w punkcie jest umieszczona w powietrzu. Współczynnik załamania światła w szkle, z którego jest wykonana kula , jest równy . Współczynnik załamania światła w powietrzu przyjmujemy równy .

Wewnątrz kuli , w punkcie tuż pod jej powierzchnią, znajduje się mała świecąca dioda. Ta dioda emituje światło do wnętrza kuli w taki sposób, że jej światło pada na każdy punkt wewnętrznej powierzchni kuli .

Okazuje się, że światło diody wychodzi z kuli jedynie przez fragment jej powierzchni, zaznaczony na schematycznym rysunku fioletowym łukiem .

Na rysunku przedstawiono przekrój kuli w płaszczyźnie zawierającej diodę i środek kuli. Miarę kąta oznaczono jako . Kreską przerywaną oznaczono odcinki pomocnicze.

Rysunek

Rysunek schematyczny kuli K z diodą D, punktem S i kątem fi

Kulę zanurzono w wodzie. Współczynnik załamania światła w wodzie jest równy .

Dokończ zdanie. Zaznacz odpowiedź A albo B oraz odpowiedź 1. albo 2.

Kąt graniczny dla szkła kuli określony względem wody, w porównaniu do kąta granicznego dla szkła kuli określonego względem powietrza, będzie

A. mniejszy, w związku z czym pole powierzchni, przez którą wychodzi światło z kuli, 1. się zmniejszy.
B. większy, 2. się zwiększy.
3 pkt

Elektron porusza się po okręgu w zewnętrznym jednorodnym polu magnetycznym. Wartość wektora indukcji magnetycznej tego pola jest równa mT. Wektor prędkości elektronu jest prostopadły do wektora indukcji magnetycznej . Wartość prędkości elektronu jest dużo mniejsza od wartości prędkości światła w próżni.

Oblicz – okres obiegu tego elektronu po okręgu. Zapisz obliczenia.

Przyjmij do obliczeń, że:

• masa elektronu jest równa (w zaokrągleniu): kg

• wartość bezwzględna ładunku elektrycznego elektronu wynosi: C.

3 pkt
Praca, moc, energia mechanicznaElektrostatyka

Elektron wpada w obszar pola elektrycznego w próżni, w którym zostaje wyhamowany. Wartość prędkości elektronu w punkcie pola była równa , a wartość prędkości elektronu w punkcie pola była równa .

Oblicz napięcie elektryczne między punktami oraz . Zapisz obliczenia.

Przyjmij do obliczeń, że:

  • masa elektronu jest równa (w zaokrągleniu):
  • wartość bezwzględna ładunku elektrycznego elektronu wynosi:
Załaduj więcej

Wyświetlono 20 z 1221 zadań

Pogotowie Matura Fizyka Twoja przepustka na studia techniczne
Polityka prywatności

© 2026 Pogotowie Matura Fizyka. Wszelkie prawa zastrzeżone.