Zadanie 3.2 — Kinematyka · Matura 2019, poziom Rozszerzony

5 pkt

Informacja dodatkowa:

Dodatkowa informacja do zadania 3.2.

Gdy wielkości fizyczne oraz wiąże zależność , to można wyznaczyć z pomiaru . Wtedy, jeśli znana jest niepewność pomiarowa wielkości , to jej wkład do niepewności pomiarowej wielkości można określić następująco:

W opisanym doświadczeniu wartość przyspieszenia ciężarka zależy od dwóch mierzonych wielkości: i .

Informacja do zadania:

Uczniowie badali zależność ruchu bryły sztywnej od jej momentu bezwładności. W tym celu wykorzystali przyrząd zwany wahadłem Oberbecka. Obracająca się część przyrządu jest zbudowana z jednorodnego walca i czterech prętów zamocowanych na tym walcu. Pręty leżą w jednej płaszczyźnie, są do siebie prostopadłe, a walec może swobodnie się obracać wokół swojej osi symetrii . Oś jest nieruchoma i pozioma. Ponadto na prętach zamocowane są jednakowe obciążniki, które można mocować w różnej odległości od walca (zobacz rys. obok). Opisaną bryłę wprawia się w ruch obrotowy za pomocą ciężarka zawieszonego na lekkiej nierozciągliwej nitce nawiniętej na walec. Podczas ruchu ciężarka w dół nitka nie ślizga się po walcu. Wahadło Oberbecka z obciążnikiem P i wysokością h

Uczniowie mierzyli czas opuszczania się ciężarka z wysokości . Doświadczenie powtarzano, ale za każdym razem modyfikowano jego warunki – w kolejnych próbach obciążniki mocowano w innych miejscach na prętach albo zmieniano wysokość, z której opuszcza się ciężarek. Rozmieszczenie obciążników pozostawało za każdym razem symetryczne, tzn. obciążniki były położone w jednakowych odległościach od osi obrotu. W chwili początkowej każdego z doświadczeń cały układ spoczywał.

Pomijamy wpływ oporów powietrza oraz tarcia pomiędzy walcem a osią obrotu, pomijamy także masę nitki.

Wartość przyspieszenia opadającego ciężarka uczniowie wyznaczyli przy użyciu stopera, przymiaru liniowego i po przyjęciu założenia, że jest stałe. Zmierzono czas = 1,6 s opadania ciężarka z wysokości = 0,960 m.

a) Zapisz wzór pozwalający obliczyć wartość przyspieszenia ciężarka na podstawie zmierzonych i . Oblicz .

Dodatkowa informacja do zadania 3.2.
Gdy wielkości fizyczne oraz wiąże zależność , to można wyznaczyć z pomiaru . Wtedy, jeśli znana jest niepewność pomiarowa wielkości , to jej wkład do niepewności pomiarowej wielkości można określić następująco:

W opisanym doświadczeniu wartość przyspieszenia ciężarka zależy od dwóch mierzonych wielkości: i .

b) Oblicz niepewność wyznaczenia przy założeniu, że pomiar jest dokładny, a pomiar wykonano z niepewnością mm.

c) Oblicz niepewność wyznaczenia przy założeniu, że pomiar jest dokładny, a pomiar wykonano z niepewnością s.

d) Ustal i zapisz, która z niepewności: s czy mm, w większym stopniu wpływa na niepewność wyznaczenia przyspieszenia. Uzasadnij odpowiedź.

Pogotowie Matura Fizyka Twoja przepustka na studia techniczne
Polityka prywatności

© 2026 Pogotowie Matura Fizyka. Wszelkie prawa zastrzeżone.