Wiązka protonów o prędkościach jednakowych co do kierunku, ale różnych co do wartości wchodzi w obszar jednorodnych pól elektrycznego i magnetycznego , przy czym wektory , i są wzajemnie do siebie prostopadłe (rys. poniżej), a wektor ma zwrot przed płaszczyznę rysunku. Protony o pewnej prędkości biegną przez obszar pól prostoliniowo i przechodzą przez szczelinę, podczas gdy szybsze i powolniejsze ulegają odchyleniu. Siłę grawitacji działającą na protony należy pominąć. 
Zadanie 3.4 — Magnetyzm · Matura 2015, poziom Rozszerzony
1 pkt
Wiązka protonów biegnie prostoliniowo przez obszar skrzyżowanych pól. Przyjmijmy, że wektor oprócz składowej prostopadłej do płaszczyzny rysunku może także mieć składową poziomą skierowaną w prawo.
Zaznacz poprawne dokończenie poniższego zdania.
Dodanie składowej poziomej wektora (przy niezmienionej składowej prostopadłej oraz niezmienionych wartościach i ) powoduje, że protony
- zaczną odchylać się wzdłuż osi pionowej.
- zaczną odchylać się wzdłuż osi prostopadłej do płaszczyzny rysunku.
- zaczną być przyspieszane lub hamowane.
- będą poruszać się tak samo jak wtedy, gdy składowa pozioma pola nie występowała.